ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ

 ΤΟΥΡΚΙΚΟ  ΚΤΙΣΜΑ Ο ΛΕΥΚΟΣ ΠΥΡΓΟΣ

Thessaloniki's White Tower built by Ottomans on 15th c.

Αντιδράσεις για την καθιέρωση  ως εθνοσύμβολου της Θεσσαλονίκης

 

   Ο Λευκός Πύργος (White tower, Бела Кула, Bela Kula), θεωρούμενος εθνικό σύμβολο της Θεσσαλονίκης δεν έχει καμμιά ιστορική σχέση με την Ελλάδα και το Βυζάντιο. Ηδη από το 1423 η Βυζαντινή αυτοκρατορία είχε πουλήσει την Θεσσαλονίκη στους Ενετούς. Στις 29 Μαρτίου 1430 η πόλη έπεσε στα χέρια του Σουλτάνου Μουράτ Β΄.  Ο Λευκός Πύργος  οικοδομήθηκε από τους Οθωμανούς  αμέσως μετά την κατάληψη της πόλης.  Στο σημείο υπήρχε παλαιότερο οχυρό των Ενετών από την εποχή της Λατινικής κυριαρχίας (1204-1261). Αρχικά ονομάσθηκε Πύργος των Λεόντων, στην συνέχεια αποκλήθηκε Πύργος του Αίματος.  Χρησιμοποιήθηκε   σαν στρατώνας των Γενιτσάρων και αργότερα σαν φυλακή-μπουντρούμι βαρυποινιτών.

   Ο Λευκός Πύργος απέκτησε την τελική του μορφή στα χρόνια του σουλτάνου Σουλεϊμάν του μεγαλοπρεπούς (1520–1566). Το 1890 ασβεστώθηκε από έναν Τούρκο βαρυποινίτη με αντάλαγμα την ελευθερία του. Το 1912 μετά την κατάληψη της Θεσσαλονίκης από την Ελληνικό στρατό, ασβεστώθηκε και πάλι για να μη προκαλεί συνειρμούς με το Οθωμανικό του παρελθόν  και μετονομάσθηκε οριστικά Λευκός Πύργος. Στο προαύλειό του δολοφονήθηκε τον Μάρτιο 1913 ο βασιλέας της Ελλάδας Γεώργιος Α΄.

  Η Θεσσαλονίκη, δεύτερη σε σπουδαιότητα πόλη της Ανατολικής Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας, ιδρύθηκε το 315 πΧ από τον βασιλιά  Κάσσανδρο (358-297 πΧ) που διαδέχθηκε τον Αλέξανδρο στον θρόνο της Μακεδονίας με σφετερισμό. Το όνομά της οφείλεται στην ετεροθαλή αδελφή του  Αλέξανδρου Θεσσαλονίκη (342-295 πΧ) που υπήρξε σύζυγος του Κάσσανδρου. Η Θεσσαλονίκη ήταν εξώγαμη κόρη του βασιλέα Φιλίππου και της Νικησίπολης μιάς χορεύτριας από την Θεσσαλία που διετέλεσε παλλακίδα του Φιλίππου. Επειδή η μητέρα της Θεσσαλονίκης πέθανε στην γέννα, μεγάλωσε κοντά στην μητριά της Ολυμπιάδα. Ο  Κάσσανδρος παντρεύτηκε  την 26χρονη Θεσσαλονίκη για πολιτικούς  λόγους το 316 πΧ αμέσως μετά την εκτέλεση της Ολυμπιάδας με λιθοβολισμό στην Πύδνα. Μαζί απέκτησαν τρεις γυιούς.

    Η μοίρα της βασίλισσας Θεσσαλονίκης υπήρξε τραγική. Το 295 πΧ, δύο χρόνια μετά τον θάνατο του συζύγου της,  δολοφονήθηκε από τον γυιό της Αντίπατρο επειδή ευνόησε τον μικρότερο γυιό της Αλέξανδρο. Ηταν 47 ετών. Ο μητροκτόνος Αντίπατρος μπροστά στην γενική κατακραυγή αναγκάσθηκε να καταφύγει στον βασιλιά της Θράκης Λυσίμαχο  όπου  παντρεύτηκε την κόρη του. Μετά ένα χρόνο ο Λυσίμαχος  εκτέλεσε τον Αντίπατρο για συνομωσία. Σύμφωνα με  μεταγενέστερους λαϊκούς θρύλους η Θεσσαλονίκη που είχε πιεί το αθάνατο νερό επέζησε της δολοφονίας της, μεταμορφώθηκε σε γοργόνα και πλανιέται αιώνεια στους ωκεανούς αναζητώντας με αγωνία τον αγαπημένο της αδελφό  Αλέξανδρο στα ποντοπόρα πλοία

     Ο Λευκός Πύργος είναι εξαόροφος με  ύψος 34 μ. και διάμετρο 23 μ.  Βρίσκεται στην παραλιακή λεωφόρο Νίκης, στο ΝΑ τμήμα της παλιάς πόλης στο σημείο που παλαιότερα υπήρχε συνένωση του παραλιακού τείχους με το τείχος της ανατολικής πλευράς. Στην είσοδο σώζεται Τουρκική αναμνηστική επιγραφή με χρονολογία 1535.  

   Αρχικά περιβαλόταν από τείχη που κατεδαφίσθηκαν το 1866. Σήμερα είναι Βυζαντινό μουσείο και πόλος έλξης  χιλιάδων επισκεπτών. Η εμμονή των Ελλήνων να τον θεωρούν   σύμβολο της Ελληνικής κυριαρχίας στην Μακεδονία δεν έχει καμμία ιστορική βάση.  Το ίδιο συμβαίνει και με την   επιβλητική  Ροτόντα (Αγιος Γεώργιος) που είναι Ρωμαϊκό  κτίσμα του 4ου μΧ αιώνα.

    Η εθνικότητα του Λευκού Πύργου και κατ' επέκταση της Θεσσαλονίκης (Solun) διαμφισβητήθηκε έντονα τα τελευταία χρόνια από την Δημοκρατία Μακεδονίας και την Βουλγαρία.

Χαρτονόμισμα της Δημοκρατίας Μακεδονίας που εκδόθηκε το 1992 με απεικόνιση του Λευκού Πύργου και του Αγίου Κλήμη επισκόπου Οχρίδας

Ομάδα μελών του Βουλγαρικού κόμματος VMRO μπροστά στον Λευκό Πύργο το 2006

H σκοτεινή πλευρά της Ελληνικής Ιστορίας. Click below

 Copyright © 2002-2008    www.bulgarmak.org